İmar barışından yararlandırılan ve yapı kayıt belgesi verilen taşınmazların yapı kayıt belgelerinin usulsüzlük iddiası ile iptal edilmesine sıkça rastlanılmaktadır. Peki bu durum ile karşılaştığımızda ne yapabiliriz?
YAPI KAYIT BELGESİNİN İPTALİNE YOL AÇAN SEBEPLER
Yapı sahibinin gerçeğe aykırı beyanda bulunması, yapının 31 Aralık 2017 tarihinden sonra yapıldığının tespit edilmesi, İmar barışı kapsamında olmayan alanlarda bulunan yapı hakkında yapı kayıt belgesi alınması nedeniyle yapı kayıt belgesi iptal edilmektedir.
Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüklerinin re’sen yaptıkları denetimler, belediye ve il özel idaresince yapılan bildirimler ve vatandaşlar tarafından yapılan şikayetler üzerine inceleme yapılmakta ve yapı kayıt belgesi iptal edilmektedir.
YAPI KAYIT BELGESİNİN İPTALİ KARARINA İTİRAZ
Çevre ve Şehircilik İl Müdürlükleri tarafından yapılan iptal işlemlerine karşı itiraz edilmesi mümkündür.
İtiraz gerekçeleri, yapı kayıt belgesinin iptal gerekçelerine göre değişecektir. Ama genellikle yapı kayıt belgesi, ya 31.12.2017 den sonra yapılan yapılar için alındığı, ya da aslında hiç mevcut olmayan yapılar için alındığı gerekçesiyle iptal edilmektedir. Bu nedenle itirazda bu hususları çürüten ve yapı kayıt belgesine konu yapının 31.12.2017 den önce yapıldığını ve halen mevcut olduğunu ispata yarar bilgiler verilmesi gerekmektedir.
Valiliklerce (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü) yapılan incelemeler neticesinde usulsüz olarak alındığı tespit edilen Yapı Kayıt Belgeleri hakkında Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar‘in 8 inci maddesinin (2) nci fıkrası uyarınca işlem yapılarak bu belgenin iptal edilmesinden sonra, söz konusu belgenin iptal kararına karşı yapılan itirazlar kapsamında şayet Valiliğinize iptal gerekçesini çürütecek nitelikte (mesela yapının/aykırılığın 31/12/2017 tarihinden önce yapıldığını gösteren) ek somut bilgi ve belge sunulmuş ise, konunun bu bilgi ve belgeler çerçevesinde Valiliğinizce yeniden değerlendirilmesi uygun olacaktır. Bu kapsamda, Yapı Kayıt Belgesi iptal işleminin hatalı yapıldığı tespit edilir ise söz konusu belgelerin sistem üzerinden aktif edilmek üzere Bakanlığımıza bildirilmesi gerekmektedir.
60 günlük dava açma süresi içerisinde idareye itiraz yoluna da başvurulabilir. İdare 30 gün içinde cevap vermezse bu durum zımni ret kabul edilir30 günlük sürenin ardından dava açma süresi içerisinde dava yoluna gidilebilir.
YAPI KAYIT BELGESİNİN İPTALİNE İLİŞKİN İŞLEME KARŞI YARGI YOLU
Yapı Kayıt Belgesi iptal edildikten sonra, yapı sahibi ciddi yaptırımlarla karşılaşmaktadır. Bu nedenle, tüm bu sürecin sebebi olan Yapı Kayıt Belgesinin iptaline ilişkin Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü işlemine karşı dava açılması önem arz etmektedir. Aksi taktirde, bu işlem kesinleşmiş olacağından, bu işleme dayanılarak tesis edilen diğer işlemlere karşı dava açılsa dahi sonuç alınması mümkün olmayacaktır.
Yapı kayıt belgesinin iptaline ilişkin Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü işlemi idari bir işlem olduğu için, bu işleme karşı açılacak olan davanın da yapının bulunduğu ildeki İdare Mahkemesine açılması gerekmektedir. Yapının bulunduğu ilde İdare Mahkemesi yoksa, o ilin yargı çevresinde kaldığı İdare Mahkemesinde dava açılması gerekir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununa göre, Yapı Kayıt Belgesinin iptaline ilişkin işleme karşı, işlemin tebliğ edildiği tarihi takip eden 60 günlük süre içerisinde açılması gerekir. Zorunlu olmasa da, dava açmadan önce 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 11. maddesine göre itiraz etmek mümkündür.